Hümanist Ahlak Anlayışı

Mürüvvet Çalışkan
10.10.2017

15. ve 16. yüzyıllarda Avrupa'da yayılan, antik yunan-roma kültürü yeniden canlandırıldı. Antik yunan-roma kültürü: Yaşama sevinci, akılcılık, insancılık ilkeleri gibi özelliklerle belirlenen bir edebiyat ve kültür akımıdır.

İnsancılık: Eski Yunan ve Latin kültürünü en yüksek öğreti olarak alan ve ortaçağın skolâstik düşünüşüne karşı xıv. yy. da doğan felsefe bilim ve sanat görüşü. İnsanlık sevgisini en yüksek amaç ve olgunluk sayan öğretidir. 

Genel olarak akıllı insan varlığını tek ve en yüksek değer kaynağı olarak gören, bireyin yaratıcı ve ahlaki gelişiminin, rasyonel ve anlamlı bir biçim­de, doğaüstü alana hiç başvurmadan, doğal yoldan gerçekleştirilebileceğini belirten, ve bu çerçeve içinde, insanın doğallığını, öz­gürlüğünü ve etkinliğini ön plana çıkartan felsefi akımdır.

Hümanist ahlak anlayışı merkeze insanı yerleştirince; her şeyin ölçüsünü insan koyunca sınırsız ve hadsiz bir yapboz sahası meydana çıkmış oldu. İnsanı merkeze koyan Hümanist ahlak anlayışını terk etmek zorundayız. Bu sorguda mihenk taşımız Kur’an olmazsa bu sorgulamaya davetimin bir anlamı kalmaz. 

Yine her şey, sana göre öyle, bana göre böyle olur! bu tartışmada sonsuza kadar bitmez…

İnsanoğlunun kendini hümanist ahlak anlayışına, adapte ettiği ve yaşam felsefesini bu temel üzerine inşa ettiği için önyargısız bir şekilde insanın kendi kendini yargılaması bataklıktan çıkışın ilk adımıdır...

Her şeyi normalleştirdiğimiz bir çağda yaşıyoruz. Hepimiz biliriz ki sürekli hoş olmayan davranış/ları tekrar ettiğimiz de bu davranış/lar, bir süre sonra normal gelmeye başlar. İnsanoğlunun çevresine uyumu adaptasyonu ve bağımlılığı çabuk olmaktadır. Toplumlara göre alışılagelmiş kurallara uyan kişi normal olarak tanımlanır. Karşıtı anormaldir...

Kısaca, sınırlarını kendimizin belirlediği normalleştirebildiğimiz her şey... Kur'an’a göre normal midir? Bu Kur’an, en sağlam yolu gösterir. İyi işler yapan müminlere de büyük bir ödülün varlığını müjdeler. (İsra/9)

Ahirete inancı kesin olmayanlara da acıklı bir azap hazırlamışızdır. (İsra/10)

İnsan kötülüğü[*], iyiliği ister gibi ister. İnsan pek acelecidir. (İsra/11) 

Yemin olsun ki, resullerin hikâyelerinde, aklını ve gönlünü çalıştıranlar için bir ibret vardır. Bu Kur`an, uydurulacak bir hadis/bir söz değildir; aksine o, önündekini tastikleyici, her şeyi ayrıntılı kılıcıdır. İnanan bir topluluk için de bir kılavuz ve bir rahmettir. (Yusuf/111)

Allah şöyle bir örnekleme yaptı: Hiçbir şeye gücü yetmeyen, başkasının eşyası durumunda bir kul/köle ile bizden bir güzel rızıkla rızıklandırdığımız ve ondan gizli-açık dağıtan bir kişi. Bunlar aynı olur mu?! Bütün övgüler Allah`adır ama onların çokları bilmiyorlar. (Nahl/75)

Allah şöyle bir örnekleme de yaptı: İki adam; birisi dilsiz; hiçbir şeye gücü yetmez, efendisi/yöneticisi üstüne sadece bir yük. Efendi onu nereye gönderse hiçbir hayır getiremez. Şimdi bu adam, dosdoğru bir yol üzerinde bulunup adaletle emreden kişi ile aynı olur mu? (Nahl/76)

Allah, şu ülkeyi/medeniyeti de örnek vermiştir: Güvenli, mutlu-huzurlu idi; rızkı her yandan bol bol gelirdi. Sonra onlar Allah`ın nimetlerine nankörlük ettiler de Allah kendilerine, sanayi olarak ürettikleri şeyler yüzünden açlık ve korku elbisesini/birlikteliğini/karmaşasını tattırdı. (Nahl/112)

Yemin olsun, biz bu Kur`an`da, insanlar için her örnekten nicelerini sıraladık. Ama insanların çoğu inkârdan başka bir şeyde diretmediler. (İsra/89)

Yemin olsun ki, size, gerçeği açık-seçik anlatan ayetler, sizden önce gelip geçmiş olanlardan örnekler, korunanlar için de bir öğüt indirdik.(Nur/34)

Yemin olsun, Allah resulünde sizin için, Allah`ı ve âhiret gününü arzu edenlerle Allah`ı çok ananlara güzel bir örnek vardır. (Ahzap/21)

Kitabımızda bize bildirilen Rol model Elçilerimizin hayatı/yaşamı sorgulama biçimleri (Bkz. Hz. İbrahim ve diğer; Elçilerimizin  Kıssaları) sisteme karşı dik duruşları bize örnek olmalıdırlar. Tüm Elçilerimiz aynı zamanda bizi özgürlüğe davet eden rehberdirler.

[*] İnsan zaman zaman kendisi için kötü olanı sanki iyiymiş gibi ister ya da çok iyi bir seçeneği çok kötüymüş gibi elinin tersi ile iter. Bu onun sabırsız davranıp aklını ve bilgisini kullanmaması nedeniyle olur. Daha detaylı örnekler için bakınız Bakara 2/216,Bakara 2/221,Bakara 2/232,

 

Mürüvvet Çalışkan

 




YAZARIN DİĞER YAZILARI
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.